Ποιο είναι το σκεπτικό του Ποινικού Τμήματος του Αρείου Πάγου με το οποίο «έδειξε» το δρόμο για τη φυλακή στον αρχηγό της 17Ν Με ένα σκεπτικό που αριθμεί 26 σελίδες ο Άρειος Πάγος αιτιολόγησε γιατί ανέτρεψε την απόφαση για αποφυλάκιση του Αλέξανδρου Γιωτόπουλο, μετά από 24 χρόνια.
Το Ποινικό Τμήμα του Αρείου Πάγου, «σφράγισε» την επιστροφή του καταδικασμένου ως αρχηγού της 17Ν στη φυλακή καθώς έκρινε ότι δεν πληρούνται οι νόμιμες προϋποθέσεις για τη χορήγηση υφ’ όρον απόλυσης.
Σύμφωνα με τους αρεοπαγίτες, το Συμβούλιο Εφετών Πειραιώς, το οποίο με την απόφαση του άνοιξε την πόρτα της φυλακής για τον Αλέξανδρο Γιωτόπουλο, «δεν διέλαβε… την απαιτούμενη ειδική και εμπεριστατωμένη αιτιολογία» για τη διαπίστωση των ουσιαστικών προϋποθέσεων της υφ’ όρον απόλυσης.
Για τους αρεοπαγίτες, που υιοθέτησαν την εισαγγελική πρόταση για αναίρεση της απόφασης για αποφυλάκιση του πολυισοβίτη, στοιχεία όπως η συνεπής τήρηση των όρων των αδειών, η ολοκλήρωση πανεπιστημιακών σπουδών και η απουσία πρόσφατων πειθαρχικών παραπτωμάτων δεν είναι αρκετά για να θεμελιώσουν την απαιτούμενη ηθική μεταστροφή του κρατουμένου. Μάλιστα, εκτιμούν πως οι επιλογές του «στοιχειοθετούν την έννοια της εξωτερικά καλής συμπεριφοράς και όχι της καλής διαγωγής», η οποία, κατά την κρίση του Αρείου Πάγου, πρέπει να αντανακλά μια ουσιαστική και εσωτερική αποδοχή των κανόνων της έννομης τάξης.
Ιδιαίτερη αναφορά γίνεται και στο γεγονός ότι ο Αλέξανδρος Γιωτόπουλος έλαβε διδακτορικό τίτλο μέσα στη φυλακή. Το Ποινικό Τμήμα του Ανώτατου Δικαστηρίου αναγνωρίζει ότι οι σπουδές του αποδεικνύουν «την προσήλωσή του στο στόχο του να παραμείνει λειτουργικός κατά τον πολυετή εγκλεισμό του», ωστόσο, σημειώνει ότι το συγκεκριμένο στοιχείο δεν αρκεί για να αποδειχθεί ο σωφρονισμός ή η ηθική του βελτίωση.
Οι αρεοπαγίτες εστιάζουν στο ζήτημα της μεταμέλειας καθώς αναφέρουν πως από τα στοιχεία της υπόθεσης δεν προκύπτει «η ειλικρινής μετάνοιά του για τα εγκλήματα που διέπραξε και η αποκοπή του από το εγκληματικό του παρελθόν». Μάλιστα, στο βούλευμα επισημαίνεται πως ο καταδικασμένος σε 17 φορές ισόβια και επιπλέον 25 χρόνια «ουδέποτε αποδέχθηκε τις πράξεις του, ούτε εξέφρασε μεταμέλεια». Σύμφωνα με τους αρεοπαγίτες, το στοιχείο αυτό μπορεί να αξιολογηθεί ως ένδειξη ότι δεν έχει ολοκληρωθεί η απαιτούμενη ηθική μεταστροφή.
Σύμφωνα με τους ανώτατους δικαστικούς λειτουργούς ελλιπής είναι και η αιτιολόγηση που αφορά στις δημόσιες παρεμβάσεις του κρατουμένου, καθώς δεν εξηγείται πώς συγκεκριμένες επιστολές ή δημόσιες τοποθετήσεις του συνδέονται με μεταβολή της στάσης του απέναντι στην έννομη τάξη ή αποτελούν ένδειξη πραγματικού σωφρονισμού.
Μέρος του βουλεύματος αφορά στην ερμηνεία των διατάξεων του ισχύοντος Ποινικού Κώδικα για τους πολυισοβίτες. Όπως σημειώνεται με τον νέο Ποινικό Κώδικα «ρυθμίστηκε για πρώτη φορά, ρητά, προς κάλυψη του νομοθετικού κενού» το συγκεκριμένο ζήτημα, γεγονός που οδηγεί στο συμπέρασμα ότι απαιτείται πραγματική έκτιση 25 ετών, ακόμη και για εγκλήματα που τελέστηκαν πριν από την 1η Ιουλίου 2019.
Οι αρεοπαγίτες απορρίπτουν τις αιτιάσεις περί ευμενέστερης νομολογιακής αντιμετώπισης που είχε διαμορφωθεί τα προηγούμενα χρόνια, τονίζοντας ότι αυτή «δεν μπορεί να συγκριθεί με τη νομολογία» για τους σκοπούς εφαρμογής του άρθρου 2 του Ποινικού Κώδικα. Οι δικαστές υπογραμμίζουν ότι η αρχή του ευμενέστερου νόμου «προϋποθέτει τη σύγκριση μεταξύ περισσότερων διατάξεων νόμων» και όχι μεταξύ μιας νομοθετικής διάταξης και μιας δικαστικής ερμηνείας που είχε καλύψει προγενέστερο νομοθετικό κενό.
Μετά την αναίρεση του βουλεύματος του Συμβουλίου Εφετών Πειραιά από τον Άρειο Πάγο η υπόθεση παραπέμπεται για νέα κρίση.
Ρεπορτάζ: Μαρία Ζαχαροπούλου
